donderdag 24 augustus 2017

De heuvels van Kim

Dit jaar word ik achtervolgd door Kim. Dit voorjaar kwam de sympathieke charismatische leider van het glorieuze Noord-Koreaanse volk nadrukkelijk bij mij in beeld. Tamelijk onverwacht werd ik vorige week geconfronteerd met de Armeense contouren van een andere Kim. Een meisje Kim, bekend van TV, social media en van meneer West (nee, niet Albert).  Kim Kardashian: tot voor kort bij mij net zo vaag bekend als het land van haar voorouders, Armenië.

Een wonderlijke speling van het lot brengt mij in een stoere groene 4WD, ergens in een gehucht in Georgië. Het karretje rijdt prima waardoor we spontaan besluiten naar Teheran te rijden. Op de kaart lijkt dat niet ver en Iran kan best interessant zijn. Omdat we voor Azerbaijan een visum nodig hebben, besluiten we een klein stukje om te rijden. Visumvrij, dwars door Armenië richting het mooie Perzische volk.
We willen snel door het land kachelen maar bij de grens maken we direct kennis met de restanten van de Sovjet Unie. Trage bureaucratie door melkmuilen met veel te hoge petten. Het geeft me de gelegenheid mij te verdiepen in de highlights van Armenië.  Die  zijn er niet. Het volk is vermoord, vertrokken, gedeporteerd of gesneuveld in recente oorlogen.  Alles wat er in de Sovjet periode is gebouwd, is gesloopt, gestript of versleten. De ene helft van de bevolking rijdt in oude Lada’s, stinkende vrachtwagens of puffende tractoren en de andere helft repareert de immer lekke banden van deze voertuigen. De Armeniërs hebben alleen nog de Kardashians om trots op te zijn.  Een stelletje louche advocaten, pornosterren onduidelijke leeghoofden met als internationaal boegbeeld dochter Kim.

Een poster van Kim siert daarom het interieur van onze 4WD terwijl we het sneue landje doorkruisen. Op de radio wordt een soort top 100 uitgezonden van liedjes die zelfs daar niet goed genoeg waren om Armenië op het Songfestival te vertegenwoordigen.  Buiten is het schroeiend heet en ik dommel wat weg. Door mijn oogharen zie ik Kim, zie ik het Armeense landschap.  Ze vloeien in elkaar over. De glooiingen van Kim zijn de heuvels van Armenië. In de avondzon glijden mijn ogen over hun contouren, het bruin wordt glimmend goud. Ik kijk omhoog naar kale onbegroeide toppen, hun punten scherp afstekend tegen de rode lucht. Alleen daar beneden zie je wat begroeiing, daar waar het vochtig en vruchtbaar is.

Ik schrik wakker omdat we plotseling remmen voor een kudde magere schapen. Z e staan stil en kijken ons aan. Ik herken de blik, het is de blik van Kim tijdens haar eerste XXX-film uit 2007: de typical Armenian Sheep Look waar ze haar succes en geld aan te danken heeft. Er valt me nog meer op: de leegheid en de oneindige herhalingen. De verveling van inhoudsloze schoonheid, het is allemaal zo herkenbaar bij Armenië of bij Kim zo je wilt. Maar net als Kanye West, hebben wij ook geen keus. We moeten er doorheen, tot het bittere eind.


We gaan door tot het bittere eind. Geen Kardashian zo mooi of er zit ook gewoon een anus aan. Het bittere eind van Armenië is een armoedig dal met schrale boerderijen, vergane  Sovjet glorie en een bevolking die jankend en krom door het leven gaat. Slingerend en stuiterend kruipen we via oneindige haarspeldbochten richting de grens van Iran. De ironie van het smachten naar lichtheid, lichtheid in het land van conservatieve Ayatollahs. Zouden zij ook dromen van Kim?



donderdag 22 juni 2017

Sgt Pepper in je Reet

Ergens bij de poorten van de Achterhoek hangt mijn moeder schone, druipende luiers aan de waslijn achter ons huis terwijl ik in de box mijn middagslaapje doe. Het is een zwoele juni middag in 1967 en zij is zwanger van nummer drie.
Van de was naar de box. Van de box naar de tuin en van de tuin naar het fornuis. Ploeteren. Tevreden ploeteren met af en toe een verzetje: de kermis, het schuttersfeest of een bruiloft. Feestjes met bier, moezel en jenever. En natuurlijk de sigaretten en sigaartjes op tafel, keurig in een glaasje. Veel gekker werd het niet.

Ergens achter de deuren van een studio aan Abbey Road steken de jongens er nog eentje op. Ze pielen wat met hun instrumenten en kibbelen over details. Het broeit in het voorjaar van 1967. The Beatles bevallen van hun nieuwe studio-album.
Van de microfoon naar de kostuums. Van de kostuums naar de instrumenten en van de instrumenten naar de middelen. Trippen. Tevreden trippen met continue  hoogtepunten: Sgt Pepper, Lucy in the Sky, Mr Kite en Lovely Rita. Het circus, de kermis, fanfare en de sitar: alles in een psychedelische smeltkroes. Gekker kan het niet.

Vijftig jaar later luister ik opnieuw en voor de zoveelste keer naar Sgt Peppers Lonely Hearts Club Band. Nu naar de ‘remastered version’ uit 2017. Alles nog scherper, nog helderder en nog dichterbij. Ik kan het voorjaar van 1967 raken, voelen en ruiken. Zwoel, zwanger, tikje muf en een vleugje hasj. 
Ik zie de wereld ploeteren, ik doe mijn slaapje en…. de jongens uit Liverpool schudden mij wakker. Dat deden ze toen en dat doen ze nu weer.  Ze pakken me op, nemen me mee. Mijn hoofd tolt bij For the Benefit of Mr. Kite, ik zweef samen met George Harrison Oostwaarts bij de klanken van Within you, without you en na  A Day in the Life verwacht ik nooit meer op aarde terug te komen.  Compleet out of the box.

Ik blader door het boekje bij de 50th anniversary edition. Jonge mannen met lullige snorretjes en kekke pakjes. Idioot en geniaal in een wereld van katoenen luiers, gekookte aardappels en Duitse Polka’s. Peper in de reet van de ingekakte wereld.
Natuurlijk draai ik de CD terwijl ik dit schrijf. Het kippenvel staat nog steeds op mijn armen, de ogen draaien in mijn kop


Somebody spoke and I went into a dream
I read the news today, oh boy
Four thousand holes in Blackburn, Lancashire
And though the holes were rather small
They had to count them all
Now they know how many holes it takes
To fill the Albert Hall

I’d love to turn you on


vrijdag 19 mei 2017

Mijn Truman Show


Lieve mensen, ik moet jullie teleurstellen: de grap is voorbij. Ik heb hem door en ik trek mijn conclusies. Noord Korea bestaat niet en Pyongyang is slechts een filmset.

Ik waardeer jullie samenwerking om mij het mooiste pseudo-avontuur van mijn leven te bezorgen. Ik vermoed dat kosten noch moeite gespaard zijn maar jullie hebben buiten mijn analytische vermogens gerekend. De foto’s spreken boekdelen. Wat is er gebeurd?

Enkele jaren geleden zijn mijn social media accounts gehackt. Vanaf dat moment werden mijn tijdlijnen geïnjecteerd met berichten over hardlopen, reizen, politiek en speciale aanbiedingen van luchtvaartmaatschappijen.  Tegelijk doken er in mijn omgeving mensen op die mij plotseling heel aardig bleken te vinden. Langzaam maar zeker trad ik buiten mijn regelmatige leventje en gleed in een soort parallel universum. Een universum met Pyongyang als hoofdstad en ‘vriend’ Bart als ambassadeur.

Met open ogen en transcendente toewijding trapte ik er in. Ik reserveerde, betaalde en vloog uiteindelijk naar Beijing om van daaruit verder te reizen naar… Ja, naar wat eigenlijk?

Het begon al bij het vliegveld van Beijing. Buiten (waarom niet gewoon binnen?) ontving ik een soort label waarmee ik razendsnel de verplichtingen voor vertrek kon regelen. Binnen no time stonden we bij een verder verlaten gate in een verlaten hal in een hoek van het grote internationale vliegveld van de Chinese hoofdstad. Nergens de allure of hectiek van een internationaal knooppunt. Slechts stilte.

Tijdens de vlucht heb ik niet goed opgelet. Waarschijnlijk heeft ons toestel een paar rondjes boven Noord China gemaakt en is vervolgens geland op een lokaal vliegveld ergens in de buurt van Harbin. Vanaf dat spookvliegveld werden we vervoerd naar een van de vele lege bouwprojecten in China. Onze ghost town werd Pyongyang genoemd. Om de aandacht van het landschap af te leiden, overspoelde onze bloedmooie  ‘Koreaanse’ gids on s met volbloed propaganda. Het begon zowaar allemaal op het Korea te lijken dat ik kende van mijn vervuilde tijdlijnen op social.

Pyongyang schijnt 3 miljoen inwoners te hebben. Los van het stadion heb ik er in vier dagen nog geen duizend gezien. Iedereen schijnt in de enorme appartementencomplexen te wonen. Maar op geen van de tienduizenden balkons heb ik een waslijntje, onderbroek, handdoek, vogelkooi of plantenbak gezien. Evenmin zag ik mensen op de balkons of achter de ramen. Er rookte geen schoorsteen en ik heb kind noch kuiken gezien.
De Noordkoreaan werkt 6 dagen, 48 uur maar waar dan? Een handjevol kleine winkeltjes, geen kantoren, geen slager, geen bakker. Verzekeringsmaatschappij, een TelCo, banken, advocatenkantoren, ziekenhuizen, kleine bedrijfjes: niets van dat al. Ja, een paar smerig dampende fabrieken en een station. Maar daar werken toch geen miljoen mensen? Ik kon en ik mocht het allemaal niet checken. Was het karton? Optical illusion?

Van 60.000 ‘Noordkoreanen’ weet ik wel wat ze voor werk hebben. Die zitten elke dag in het grote stadion. Ze krijgen een pakje of een jurkje aan en gaan klappen en juichen. Iedere dag, bij ieder evenement. Het publiek dat namelijk op vrijdagavond uit het stadion stroomde na een internationale voetbalwedstrijd (waarvan ik de uitslag nergens op het internet terug heb kunnen vinden), was precies het zelfde als het publiek dat op zondag in het stadion zat.

Tweeëntwintig miljoen mensen die nergens wonen, nergens werken, nergens boodschappen doen en nergens iets van entertainment opzoeken. Genoeg hebben aan vijf bussen en twee metrolijnen. Maar wel heel gelukkig zijn en een leger op de been brengen van 5 miljoen manschappen. In een land dat niets exporteert en waar nog geen 25.000 buitenlanders per jaar binnenkomen. Ergens schijnen duizenden tanks, kanonnen en vliegtuigen te staan. Niemand heeft ze ooit gezien. Hun grote leider zoekt zijn onderdanen, leger en fabrieken ook. Daarom zie je hem steevast met een verrekijker. Een verrekijker waarmee hij nog nooit iets gezien heeft. Bestaat die grote leider wel of is het een verzinsel van Dennis Rodman na een bezoekje aan de bierbrouwerij van Noord Korea?

Ook raar: mijn goede vriend en collega Bart heb ik nooit meer gezien. Op het werk kent niemand hem. Wat volgens mij zijn bureau was, is een lege flexplek. In zijn huis woont een onbekend gezinnetje. Geen Bart.

Wat ik wel kut vind, is dat Donald Trump ook gelooft dat Noord Korea bestaat. Waar landen straks zijn raketten, waar valt zijn bom en wie is die dikke gast met dat rare kapsel met wie hij straks ‘onderhandelt’?

Ik zie een spiegelende schuifpui voor me. Daar achter zijn jullie. Jullie zien mij tikken en zien hoe ik mijn biertje drink en een dikke joint bouw. Die rook ik op, neem een aanloop en dender door de schuifpui. Tot straks





zaterdag 15 april 2017

De Dag van de Zon

Op de Dag van de Zon is het in Nederland kil en grijs. Onder een strakblauwe hemel viert het glorieuze volk van de Democratische Volksrepubliek Noord Korea  de 105de geboortedag van de Eeuwige Leider Kim Il Song. Op het gelijknamige plein spetteren vrolijke kleuren richting hemel en de huidige leider, Marshall Kim Jung Un. De feestvreugde wordt verder versterkt door rollende tanks, zware artillerie en fluitende straaljagers, allen voorzien van een gezonde dosis vernietigingswapens.  Poëtische retoriek maakt zelfs de stoere harten van het onoverwinnelijke volk van Noord Korea week. Hoe mooi en vredig kan de wereld zijn op 15 april?

Het is bijna een week geleden dat ik samen met Bart de halve marathon van Pyongyang liep, ook over dat plein. Wat zo’n 10 maanden geleden begon als een idioot idee, beleefde zijn apotheose op die mooie zondagochtend in het grote stadion en de brede boulevards van Pyongyang. Wat een geweldige en onvergetelijke ervaring: 60 duizend juichende en klappende mensen in een afgeladen stadion en evenzoveel lieve Koreanen langs het parcours van de marathon.  De tijd daar ging het niet om, deze was voor de beleving. En een beleving dat was het.

Op basis van dringend professioneel advies had ik ruim 2 maanden geen meter hardgelopen en alleen maar aan mijn bovenbeenspier lopen trekken.  Het was volkomen onduidelijk of mijn theaterknie de voorstelling in Pyongyang kon verdragen.  Het minder professionele advies – veel pijnstillers – nam ik ook ter harte. Vanaf de dag voor de wedstrijd bouwde ik aan een zorgvuldige cocktail van Dyclofenac, paracetamol en ibuprofen.  Vlak voor de start nog een laatste capsule en daar gingen we.  Alle pijnsignalen werden net zo hard de kop in gedrukt als de tegengeluiden van het plaatselijke regime.  Ik nam de tijd om te genieten en soepeltjes naderde ik  na ruim 20 kilometer de triomfboog, de massa voor het stadion en de entree naar de sintelbaan.  Gejuich en applaus toen ik mijn ereronde maakte richting finish. Vierhonderd meter kippenvel. Maandenlange voorpret en plotseling was het klaar. Tijd voor een biertje in de zon.

De Grote Leider, waar was hij?

Nu moet ik jullie telleurstellen. Meneer Un was er niet. De Marshall was druk, de Marshall is altijd druk. Hij bestuurt namelijk in zijn eentje een heel land en da’s best een klus. Want naast het afschieten van tegenstanders en het ontvangen van Dennis Rodman, stuurt hij in hoogsteigen persoon honderden projecten aan, stimuleert hij zijn onderdanen tot grote daden en schrijft hij jaarlijks meerdere boeken over filosofie, strategie, historie en het socialisme.

In de vier dagen dat ik het onoverwinbare land bezocht, rondde onze Leider de inrichting van een nieuwe tentoonstelling voor het Volk af. Ook bezocht hij grote industriële bouwplaatsen waar hij en passant ook nog enkele cruciale aanwijzingen gaf. Nog even snel langs een heel bataljon professionele killers die hij verblijde met één automatisch geweer en één verrekijker. Deze mannen kunnen met vertrouwen de strijd tegen de Amerikanen tegemoet zien. En omdat het leven in Noord Korea meer is dan het leger en imposante bouwplaatsen, wipte onze Un ook aan bij een fabriek voor beddengoed. De snurkende leider was zeer te spreken over het nieuwe assortiment: “de kleuren representeren de ziel van het Koreaanse volk  en tegelijkertijd is het bedtextiel niet alleen sterk maar ook lekker zacht.” Nog even langs een schooltje, culturele instellingen en de renovatie van de grote boulevard. Strooiend met complimenten, vaderlijke adviezen en wat dreigementen om zich daarna bij thuiskomst te storten op hoeren, emmentaler, champagne en kaviaar. Zo’n leven tussen de volledig onnozelen gaat namelijk bepaald  niet in de koude kleren zitten. Dan verdien je als grote Un toch een verzetje.

Ik vind het niet erg, laat ‘m lekker zijn gang gaan. Ik heb een leuke tijd gehad, heb leuke lieve en vooral onschuldige Koreanen gezien. We spraken niet dezelfde taal maar we kletsten de high-fives tegen elkaar. Ze lachten naar mij en moedigden mij aan: “pali, paliiiiiii”

Peace!



dinsdag 4 april 2017

Vrijheid

Vrijheid is een verlamming. Vrijheid verstikt en vrijheid slaat creativiteit dood.

Ik werd wederom bevestigd in dit inzicht toen ik onlangs Bulgarije – Nederland zag. Tenenkrommend en tranentrekkend was het voetbal van Oranje. Een voorlopig dieptepunt in de neergang die startte bij de nep Zuid-Koreaan (!) Hiddink en echt dramatisch werd onder zijn slechtziende opvolger.  Als argument voerde de KNVB destijds bij de aanstelling van deze trainers aan dat “de spelers meer vrijheid wensten en dat een lossere hand zorgt voor mooier voetbal”. Voor het gemak werd vergeten dat de grootste mondiale voetbalsuccessen werden geboekt onder de straffe leiding van een ‘Generaal’, een dictatoriale norse Oostenrijker (hé, toeval?)  en een strenge schoolmeester die allen geen greintje tegenspraak duldden. Onder deze dictators werd het mooiste en meest effectieve voetbal gespeeld.

De Oranje ellende was ik al lang weer vergeten toen ik vrijdag het Concertgebouw in Amsterdam betrad. Op het programma stond de 10de symfonie van Dimitri Sjostakovitsj. Deze grote componist ging vrijwel zijn hele leven gebukt onder de Sovjet terreur. Hij leefde in voortdurende angst opgepakt, gedeporteerd en of geëxecuteerd te worden. Regelmatig ontving hij beleefdheidsbezoekjes van regeringsfunctionarissen die hem meedeelden dat vadertje Stalin vond dat kameraad Dimitri een iets betere Sovjet-componist moest worden.

Sjostakovitsj’ hoop dat na de dood van Stalin alles beter zou worden, bleek ijdel. In die tijd schreef hij zijn 10de symfonie. Het drama, de angst en bitterheid spatte vrijdag de zaal in. Elke noot, striemend van haat, geselde het publiek. Fantastisch, wat een uitvoering.

En wat denk je, had de brave Dimitri deze hoogten bereikt zonder dat Stalin wat subtiele druk had uitgeoefend? Wanneer zijn beste vrienden en medemusici niet creperend in de Goelag waren gestorven? Nee, Dimitri heeft geboft dat hij in de Sovjettijd zijn muzikale dingetje mocht doen. Daar profiteren wij allemaal van, tot op de dag van vandaag en nog veel langer.


Morgen begin ik mijn reis naar het land van de Grote Leider in de hoop daar een glimp op de vangen van grote componisten in spé, voetballers die ons straks in Qatar gaan verrassen  en wie weet wat voor talenten daar nog meer ontkiemen.  Hardlopers ga ik zeker zien, veel hardlopers want wanneer er dan toch op de deur geklopt wordt, dan kun je beter rap wezen. 



maandag 27 maart 2017

De Schaapman

In het boek Dans, dans, dans van mijn favoriete schrijver Haruki Murakami verdwijnen de hoofdpersonen soms even. De hotellift spuugt ze ergens op de 16de etage uit in een volmaakte duisternis. De 16de etage is – of lijkt – een normale etage met normale kamers maar soms stopt de lift er zomaar en bevindt je je in het niets. Lijkt het.

De hoofdpersoon gaat in het pikkedonker op onderzoek uit en treft bij een vaag flakkerend kaarslicht, omringt door boeken de Schaapman aan. Schaapman is muf, morsig, fors behaard, gehuld in een schapenvacht maar verder ongevaarlijk. Eigenlijk net een schaap maar dan nog filosofischer, een soort mysticus.  Jullie begrijpen het al: ik had een klik.

Over twee weken ben ik in Pyongyang en zit onze halve marathon er op. Mijn knieën zullen pijn doen en waarschijnlijk compleet in puin liggen. Toen ik me dit bedacht, vroeg ik me direct af in welk hotel we verblijven. Is het gelijkvloers? En zo niet, hebben ze een lift? Hebben we überhaupt een bed? Of liever: twee bedden. Mijn goede vriend en reisgenoot Bart stelde me tijdens een aangenaam drankgelag gerust. Hotel Coryo in Pyongyang is van alle gemakken voorzien.  Om te beginnen met een bar op de 44ste etage.

Vieren veertig? Ja, Hotel Coryo bestaat uit twee torens van 145 meter hoog. In de ene toren mogen alleen buitenlanders en in de andere alleen Koreanen. Volgens de eigen website(!) heeft het hotel 500 kamers en tal van faciliteiten waarvan ik alleen de bar op de 44ste onthouden heb. In de toren voor de Koreanen zal het in de regel niet druk zijn, lijkt me. Waar zijn die 43 etages voor buitenlanders voor nodig zijn? En dit is niet eens het grootste hotel van Pyongyang! Wat gebeurt daar in die hotels?

Ik las de reviews en iedereen lijkt op dezelfde vier etages te verblijven.  Ze hebben daar niet één 16de etage, ze hebben 39 vage etages. De fantasie sloeg bij mij op hol. Tientallen etages met niets, alleen maar pikkedonker en ergens misschien een Schaapman. Of niet. Als ik aan mijn begeleider weet te ontsnappen, laat ik me – prettig dronken – vanaf 44 afdalen naar een willekeurige etage en dompel me in een willekeurige duisternis. Ik slof, slof, slof verder de duisternis in tot ik alle oriëntatie kwijt ben. Zomaar ergens laat ik me zakken op een koude betonnen vloer, open het meegebrachte blikje bier en wacht. Ik drink, wacht en val in slaap.

Dagen later word ik wakker, met baard en lichte vacht. De duisternis beangstigt mij niet maar omarmt mij met liefde. Ik schuifel rond totdat ik door puur toeval tegen een koelkast met bier loop. Het lampje is stuk maar de pils is koud. Iets verderop staat een oude doorgezakte sofa. Ik ga liggen, ik blijf en ik wacht terwijl mijn baard kriebelt en mijn vacht groeit en langzaam muf wordt. Ik blaat, ik blijf en wacht op mijn muze die mij bevrijdt uit het Coryo.

Hallo, is daar iemand?



zondag 12 maart 2017

Domino Day

Met een ijszak op mijn knie is de actieradius beperkt. Zeg maar: niet. Dus ik lig en wacht tot het koude blauwe spul zijn werk doet. Ik staar wat op de wereldkaart aan de wand, ieder door mij ‘veroverd’ land is goed zichtbaar. Noord Korea ligt er nietsvermoedend ongeschonden bij. De voorbereidingen van de marathon zijn daar vast in volle gang. Ik tel de dagen af, nog 27.

Mijn ogen dwalen van Nederland, Europa in. Verder naar het zuiden: Afrika met mijn vlaggetjes in Marokko,  Mali, Burkina Faso,  verder naar het zuidoosten: Congo, Uganda en Kenia.  Ik spring de Indische Oceaan over van Zanzibar naar Oman, het Midden Oosten en – Marco Polo volgend - oostwaarts naar mijn favoriete Azië.  Ieder land met ontelbare herinneringen, ieder land met een geschiedenis.

Helemaal aan het eind van het continent lonkt dat vreemde, geïsoleerde  land met dat bijzondere systeem met die bijzondere leider. Een soort relikwie uit vervlogen tijden. Hoe lang gaat dat nog duren?  Plotseling lijken er overal lichtjes op de kaart te gaan branden. Lichtjes in landen waar ik geweest ben. Ik volg ze en koppel ze aan mijn herinneringen en aan de periode dat ik er was.

Het begint in Duitsland, Berlijn. Huh? Ik was in 1987 in de DDR. In 1989 viel Honecker, de muur en mijn eerste dominosteentje en was het einde DDR. In 1993 bezocht ik Rwanda waar in 1994 de verschrikkelijke genocide onder Tutsi’s plaatsvond. Eveneens was ik in ‘93 in (het toenmalige) Zaïre waar Mobutu Sese Seko al decennia de scepter zwaaide. Binnen een jaar vluchtte hij – steenrijk - naar Zwitserland, het land straatarm achterlatend.

Syrië in 1995 is een apart verhaal. De oude Assad zat stevig in het zadel en liet zich niet beïnvloeden door mijn aanwezigheid. Onverstandig, denk ik. Syrië is er de laatste jaren niet op vooruit gegaan.  Mijn ogen volgen de imaginaire lichtjes. Het grensgebied / no-man’s land tussen Pakistan en Afghanistan, een paradijs in 1997. Spectaculair landschap, ruige stammen en hartstikke veilig, ook voor individuele reizigers. Alleen jammer dat je de hasj per container moest kopen en wapens per dozijn.  Ik had mijn kont er nog niet gekeerd of ook hier brak de pleuris uit.

De generaals in Birma (Myanmar) dachten in 2003 dat ze de zaakjes prima onder controle hadden. Aung Sang Suu Kyi zat vastgekleefd aan het aanrecht en de hele wereld keek lekker de andere kant op.  Ik maakte mijn rondje, dronk hier en daar een forse pils en nog in datzelfde jaar kwamen de eerste economische strafmaatregelen, het startpunt van een reeks gebeurtenissen die ertoe leidden dat Myanmar nu een democratie is. Toch klein bier in vergelijking met de economische hervormingen in China (na mijn bezoek in 1998) en de internationale doorbraak van Vietnam (ik stak daar in 1994 de bevolking een hart onder riem).

En dan Kenia. In de zomer van 2007 heb ik maandenlang de rust bewaard in het broeinest Kisumu. Ook bezocht ik onder meer Nairobi en Mombassa.  Best een lastig land met 37 stammen maar het zaakje hield zich aardig gedeisd.  In augustus vertrok ik met een gerust hart uit het baken van rust in Oost Afrika. Amper 4 maanden later vlogen hoofden en ledematen in de rondte.  Honderden doden.


Noord Korea ligt er nietsvermoedend ongeschonden bij. De voorbereidingen van de marathon zijn daar vast in volle gang. Ik tel de dagen af, nog 27. Wie telt er nog meer zijn dagen? Wanneer valt het laatste steentje?



maandag 27 februari 2017

Piemel gepeins

Ik verveel me kapot, mis mijn rondjes hardlopen, de voorbereiding en het nahijgen.  Het trainen in een muffe sportschool is best aardig maar het blijft surrogaat.

Dus in plaats van een middagdutje surf ik verveeld langs obscure websites waar ik mijn verstand verder niet bij nodig heb. Het klikpad leidt me naar de rubriek Achterklap op Nu.nl. Nu.nl is een soort  een nieuwssite voor no-no’s en als de homepage te moeilijk is, de rubriek entertainment ook te veel drielettergrepige woorden heeft, dan is daar voor de zwakgeletterden altijd nog de relnichtenrubriek Achterklap. Ik verschik iets in mijn joggingbroek en zak verder weg in de bank.

“Star Trek-acteur Patrick Stewart heeft een groot deel van leven gedacht dat zijn penis besneden was. Toen hij klein was had zijn moeder dit aan hem verteld.” Denken dat je piemel besneden is. Niet voelen, niet kijken, nee denken dat er een stukkie af is. Want mama heeft het zelf verteld.
Patrick Steward (13 juli 1940, Mirfield, Engeland) heeft dus een groot gedeelte van zijn leven gedacht aan een klein gedeelte dat ontbrak.

Mijn gedachten gaan uit naar al die Star Trek fans die dachten dat ze een onverschrokken Captain Jean-Luc Picard zagen strijden met de meest verschrikkelijke aliens uit verre heelallen.
Onverschrokken? Ik dacht niet! Een twijfelkont, onzeker over het flubbertje daar aan het einde van zijn geslacht. Terwijl hij vocht met Romulans of het Ferengi-ras, op het punt dat onze beschaving dreigde te verdwijnen, dacht Patrick/Jean-Luc maar aan één ding: zijn voorhuid… en aan zijn moeder. Dat in de tweede Star Trek serie een aflevering “The Measure of a Man” heette, zal zijn zelfvertrouwen geen goed hebben gedaan.

Arme Patrick, denken dat je besneden bent. Ben je besneden een beter mens? Als Adolf Hitler, Joden en Moslims besneden zijn, kun je bepaald niet spreken van verbroedering der besnedenen. Wat ging er door onze Patrick heen toen zijn vriendinnetje met het vel tussen te tanden hem complimenten maakten voor zijn onbesneden lul? Hoe verliep vervolgens de welles-nietes discussie tussen de maagd  Patrick en zijn ervaren one-night-stand? Wanneer speelde hij zijn vermeende troefkaart? zijn moeder! Waarschijnlijk was dàt moment de passie verder weg dan zijn spaceship. Ik realiseer dat zoiets futiels als een stukje huid je leven kan gaan beheersen. Patrick kruipt ook onder mijn voorhuid. Voorzichtig til ik het elastiek van mijn joggingbroek omhoog en die van mijn boxershort omlaag. Ik gluur als een captain Kirk in de schemer. Besneden?

Om mijn leven niet helemaal te verkwanselen, bel ik direct mijn moeder. “Mam, ben ik besneden?” En dan het moment dat je je moeder van 83 alles uit moet leggen over mannenbesnijdenis, Star Trek en een hardloopblessure. Lost in space….



woensdag 22 februari 2017

Bond girl

Ze zweeg. We keken elkaar aan terwijl we ieder onze eigen gedachte hadden. Haar blik daalde langzaam. Borst, buik en nog lager, lager. “Trek het uit, ik wil je zien”, sprak ze. Ze stond op en ging me voor naar het smalle bed. Terwijl ik mijn skinny Diesel van mijn benen stroopte, trok zij het laken strak. Ik stond op om naar haar toe te gaan maar hield halt. Twee paar ogen rustten op mijn grijze sokken. Ik zeeg weer neer en blozend rukte ik ze van mijn voeten.  Haar blik leidde mij naar haar bed.  “Op je rug”,  fluisterde ze. Gewillig maar ook wat onwennig vleide ik me op het schone laken. Haar handen omsloten mijn koude voeten. “Ontspan je”.

Haar linkerhand omvatte mijn rechterknie en tegelijk kneep ze stevig met haar duim net onder mijn knieschijf. Ik krijste geruisloos, probeerde te lachen en de tranen sprongen in mijn ogen. Dokter Emma bevestigde mijn Google diagnose: retro patellaire chondropathie!

Ze betastte mijn rechterbeen zo her en der en kneep – volgens mij geheel overbodig – nog een keer flink onder mijn knieschijf. Ik hapte naar adem en piepte: “ja daar…” Zij had haar plek achter haar bureau alweer ingenomen en zocht driftig naar informatie op haar computer.  Het waren echter geen medische sites waar ze naar keek. Het waren actualiteiten, Noord-Koreaanse actualiteiten! Beelden van de halfbroer van.. .   Flitsen van vliegvelden, vrouwen en vloeistof.

Haar ogen werden spleetjes (hoe toepasselijk). Zorgelijk keek ze me aan. “Wat heb jij met het land van de Grote Leider?” Enthousiast begon ik mijn verhaal maar ze onderbrak me al snel. “Die vochtvlekken op je grijze sokken. Die verlamde spieren rond je knie. Wie wil jou tegenhouden om af te reizen naar de Volksrepubliek van Kim?”

Is mijn startnummer 007 toeval?




vrijdag 10 februari 2017

Gevoelstemperatuur

Iedereen heeft het er over. De personal trainer, de visboer, mijn wijndealer en de toevallige passant: ze vinden het allemaal koud. Veel kouder dan de thermometer aangeeft. Het vriest amper maar – en daar heb je hem – de gevoelstemperatuur is Siberisch. Iedereen klaagt terwijl ze zich in hun handen wrijven en met de achterkant van de handschoen een druppel van de neus wrijven.

Bovenop deze gevoelstemperatuur komt ook nog een ander koufront. Of eigenlijk twee koufronten. Uit het westen de Alaska-scheten van Trump vermengt met kille Brexit mist van May. Van het Oostfront voert de wind de ijspegels van Poetin aan. Killer dan dit is het sinds de laatste ijstijd niet geweest.

Precies op het moment dat je denkt dat je niet verder kunt zakken, is daar Patricia Paay. Oh nee, sorry. Dan is daar onze geliefde Grote Leider. De Grote Leider laat vanuit de Democratische Volksrepubliek een milde wind waaien over de kille gepolariseerde wereld. Hij Twittert niet, schoffeert geen rechters, bemoeit zich niet met andermans conflicten en benadert tegengeluiden met een luisterend oor. Zo vernam hij onlangs dat de vrijwilligers in de mijn- en bosbouw klaagden over werkdruk en het ontbreken van gezellige truien. Ze wilden namelijk graag mee doen aan de internationale Warmetruiendag. De verantwoordelijke minister voor Flexibele Arbeidsinzet en Dito Huisvesting (zelf van nature nogal lui èn overtuigd naturist) zag daar niet zo veel in. Een conflict dreigt. 

De Grote Leider ligt onder een dekentje op de bank en kijkt een Disney film. Hij neemt een hap van de Emmenthaler, wikt en weegt. De minister diende onder zijn vader en opa. Hij, zijn vader en zijn opa dienden het glorieuze volk. Wik, weeg… De minister wordt gewogen en te licht bevonden. Daar hoeft geen Twitter of rechter aan te pas te komen. Warme truien voor iedereen! De Leider heeft gesproken.

Het is ijskoud in de cel van de minister. Hij zit naakt op zijn knieën , zijn gevoelstemperatuur is hoog, hij zweet. Het koude metaal in zijn nek. Klik, PANG…




vrijdag 27 januari 2017

Personal trainer

Ik hang over de bank gedrapeerd. Op mijn kop. Mijn benen (iets uit elkaar) bungelen over de rugleuning, kont tegen het spleetje tussen zit- en ruggedeelte, mijn hoofd raakt bijna vloer en mijn handen lijken zich ten hemel te heffen, ware het niet dat in deze positie de hemel zich aan de andere kant bevindt. Ergens heb ik de illusie dat de spierpijn in deze houding letterlijk uit mijn benen zakt. Inderdaad: illusie.

Grijnzend stond ze me al op te wachten. “Geblesseerd hè? Ja, da’s vervelend zo’n theaterknie maar als we de spieren rond die knie extra trainen dan komt het allemaal goed. Zal wel effe pijn doen want deze spiergroepen hebben we nog niet vaak geraakt.” Ik knikte, slikte en betrad de hel. Zwijgend takelde ik een kilo of 50 op mijn schouders en begon mijn squads. De hamstrings protesteerden hevig maar ik haalde de twaalf buigingen. Ik stond nog na te duizelen toen ik hoorde: “en deze doen we nog een keer…” Na het derde setje waggelde ik als een dronken eend naar de volgende oefening. Dit keer geen dikke touwen, zware gewichten of vreemde attributen maar slechts een lullig rond stuk rood elastiek. Een bandje van 5 cm dat je om een schoenendoos zou doen om het dicht te houden. Vragend keek ik haar aan. Met een beangstigende behendigheid schoof ze het elastiek om mijn benen tot net onder mijn knieën. Het stroeve rubber epileerde de haartjes van mijn kuiten. 

Daar sta je dan, kont naar achteren en met de benen iets krom, een stuk elastiek strak te houden. Toen begon het. Ik hupte als een paashaas vier keer naar links en vier keer naar rechts. Naar links, naar rechts, links, rechts. In de spiegel vlak voor me zag ik het gebeuren, alleen de mand met eieren ontbrak. Ik dacht dat de quadriceps maximaal getest werd en dat ik mentaal ook niets meer aankon maar dat bleek een misverstand. Na iedere vier hupjes werd ik ook geacht een zogenaamde ‘burpee’ te maken.  Een burpee heeft niets te maken met het zuur dat tijdens de oefening regelmatig omhoog in je mond komt. Bij een burpee spring je vanuit een hurkstand met je handen op de grond, met je voeten naar achteren richting plankstand zodat je in één keer goed staat om je op te drukken.  Daarna weer met een soepele sprong terug naar de hurk en weer door. Een zwalkende paashaas een een stonede oude kikker, zo moet het er ongeveer uitgezien hebben. Ik kon er niet om lachen.

Met trillende benen en het zuur in mond en kuiten vervolgde ik de tocht langs de apparaten. Duwen, trekken en strekken, het maakte me al lang niets meer uit. Al dacht ik wel een grens bereikt te hebben toen ik geacht werd – uiteraard met een maximale weerstand – mijn dijen zo ver mogelijk te openen en weer te sluiten. Wat kreeg ik een respect voor die pingpong dames in de Bananenbar… Het is deze oefening die er voor zorgt dat ik nu met de benen wijd over de bank hang en als een cowboy zonder paard door het huis strompel. Wat hebben die spieren eigenlijk voor nut? Ik hoef godverdomme niet te baren!

Alsof ik nog niet genoeg trilde, besloot ze de exercitie te besluiten met de trilplaat. De crunches en vibraties martelden mijn buikspieren. Iedere samenhang in lijf en leden, iedere coherente gedachte werd uit elkaar gedrild. Ik was klaar.

Met mijn handen steun zoekend aan de muur bereik ik de kleedkamer. Als een zombie waggel ik binnen. Nadat de eerste schrik uit de ogen van mijn kleedkamergenoten verdween, zei de grootste lolbroek (met Amsterdams accent): “So-o, se heb je wel goed te grazen gehad hè?” Ik mompel iets onsamenhangends over martelen,  waterboarden en Koreaanse werkkampen, draai me om en ga nog effe lekker een half uurtje op de crosstrainer. 


dinsdag 24 januari 2017

Theater

De Grote Leider en ik houden wel van een beetje theater. Hij maakt het graag en ik kijk er naar. Hij heeft graag de hoofdrol, ik zit meestal verscholen achter een pilaar. OK, het zijn verschillen maar ik merk dat we naar elkaar toe groeien. Naar mate ik sneller loop, komt hij dichterbij. Steeds dichterbij, tot aan de apotheose op 9 april. De dag van de Grote Samensmelting.

Stilzitten behoort niet tot mijn competenties. Ik hang, buig, wiebel, schud, rek en strek voortdurend. Zo’n gedrag wordt thuis, in de kroeg en op het werk nog wel geaccepteerd. In het theater is dat anders.  Als je daar achter zo’n wiebelkont zit, dan word je gek. Ik houd me dan ook op het rode pluche keurig gedeisd. Roerloos, zonder kuchje.

De laatste keren echter, hield ik het niet uit. Ondanks de redelijke beenruimte in het Concertgebouw, Stadsschouwburg of de bioscoop, krijsten mijn knieën om ruimte, om gestrekt te gaan.  Zeurend, krakend en knerpend alsof ze iedere beweging categorisch gingen weigeren. En gek genoeg: bij het eerste drankje aan de bar was de pijn vertrokken. Stilletjes weggerold met de aftiteling. Weggestorven met de laatste klanken.

Nou ja, weg? Niet helemaal… De pijntjes meldden zich onlangs ook tijdens hardlooprondjes. Eerst natuurlijk ontkennen, bagatelliseren, zwijgend doorbijten en uiteindelijk toch bekennen dat ze er zijn. Veel valt er trouwens niet te ontkennen wanneer je partner je halverwege op de trap aantreft, hangend aan de trapleuning terwijl je ruggelings met het zere been hoog langs de treden gedoseerd naar beneden probeert te glijden. Het leek wel circus maar het was geen theater. De knie zegt nee. De knie zegt hardloopblessure.

Maar wat weet zo’n knie nou? Dus ik naar dokter Google.  Gezocht op zere poot, auw, hardlopen, oud, versleten, #wilwelmaarkannie en ja hoor: een klassiek retro patellaire chondropathie. Voor de wat minder begaafden onder jullie: Knieschijfpijn of (en daar heb je hem, geeft roffel) Theaterknie.

Dat wordt dus voorlopig geen Theater van de Lach voor mij. Rust is het enige dat helpt maar van rust word je gek. En op een gek zitten ze niet te wachten daar in die mooie Volksrepubliek.  In hun theater hoort een held, eentje die lopen kan.  Het volk rekent op me, ik mag ze niet teleurstellen. Een teleurgesteld volk is tot veel in staat maar het is me te veel eer om mijn naam met een revolutie verbonden te zien worden. Zet mij maar achter een pilaar.




zondag 15 januari 2017

De Elementen

Vraagt een collega: “maar wat voor weer is het daar eigenlijk als je daar gaat lopen?” Ik was even sprakeloos maar herpakte me snel. Ik sprak mijn vermoeden uit dat het daar in april een beetje vergelijkbaar is met hier. Voor wat het waard is want als er iets voorspelbaar is aan ons weer in april, dan is het dat het volstrekt onvoorspelbaar is. Een fractie van een seconde sloeg daarom de twijfel toe waarbij zich de vraag in mijn brein plantte: “ben je wel goed voorbereid op alle weertypen?”

Zaterdagochtend tikt de regen tegen het raam mij wakker. Door een kier in het gordijn zie ik een donkergrijze lucht, ik hoor de wind,  verman me, laat me uit bed vallen, kruip naar de badkamer en grijp wat hardloopspullen bij elkaar. Yoghurt, een banaan en een sapje: ik slurp het naar binnen terwijl het langzaam droog wordt. Ik meen een stukje zon te zien, dus spurt ik naar buiten. Rennen!

Al na 500 meter voel ik de eerste spetters. Een paar honderd meter verderop was het een heuse bui. Zo eentje waarbij het lijkt of het ijs regent. Mijn vingers worden koud en het is nog heel ver. Ik hoef niet langer na te denken of er ijs of water op mijn kop landt. Een hagelbui maakt alles duidelijk. IJs daalt neer uit de hemel en geselt mijn gezicht. Ik ga door, rechtsaf de Bloemendaler Polder is.  Het is vlak, nat en nergens een boom, slechts weilanden en sloten. Het hoog(s)tepunt ben ik.  Juist op dat moment zigzagt zich een blauwe bliksemflits. Het blauw van de flits zoekt het blauw van mijn shirt maar mist het op een haartje. Direct een enorme knal die een paar honderd kolganzen verschrikt doet opstijgen. De zwerm maakt het even donker boven mij. Ik vrees getroffen te worden door de diarree van een geschrokken gans maar die ellende blijft mij bespaard.

Het onweer laat ik grommend en rommelend achter me en ook de hagel heeft zijn statement gemaakt. Het is nu tijd voor natte sneeuw. De dikke vlokken smelten voor mijn voeten en maken het pad koud, nat en glibberig. In de verte gloort Muiden, daarboven dikke wolken met verse sneeuw. Sneeuw die wel blijft liggen en zich kleeft aan mijn kleding, wenkbrauwen en het puntje van mijn neus. Mijn toch al loensende rechteroog wordt nog meer getrokken naar de vlokken op mijn neus. De blik vervaagt en de dansende vlokken voor mij werken hallucinerend. Ik loop door, windje in de rug.

Net voorbij Muiden wordt het droog en loop ik enigszins beschut achter riet van de Vecht. Alles is nat en koud dus ik besluit tot een versnelling om toch wat warmer te worden. Het werkt, ik loop lekker de volgende polder in richting het Naardermeer. Naar rechts en BAM! Wind, koude wind recht op mijn bakkes, snijdende wind die dwars door mijn natte kleding gaat. Een flauwe bocht brengt wat verlichting en zowaar wurmt de zon zich door de wolken. Stukjes blauw. Links ligt als een spiegel het Naardermeer, rustig badend in de winterzon. Ik loop door, ginds is de Vecht.

Kilometers lang voel ik niets, denk ik niets, mijn benen – keurig in cadans – doen het werk. Totdat, na weer een kronkel, Weesp weer voor me ligt. Koningsblauw water, onderbroken door een koppel eenden, aan de rand, roerloos, een zilverreiger. De onstuimige elementen liggen ver achter me. Thuis en de warme douche zijn binnen bereik. Nog één brug en dan… Verdomme nog een venijnige bui. Twee rukwinden en ik ben thuis. Zeiknat.


Na het douchen zet ik mijn computer aan. Buiten schijnt de zon en is het windstil. Perfect hardloopweer. Ik lees dat “daar” altijd de zon schijnt omdat de Grote Leider het wil, omdat het Grote Leider het verdient.  Ik verdien blijkbaar de geseling der element. Hatsjoe!