zaterdag 31 oktober 2015

Hel

Oud zijn, het is een hel. Ik ben oud en voel het iedere dag, ieder moment, bij alles wat ik doe. Ik zie het al 20 jaar aankomen en nog steeds ben ik verbaasd hoe hard verval er in slaat. 
Objectief terugkijkend zie ik hoogtepunten, extase en een soort onoverwinnelijkheid. Dit alles verpakt in een kinderlijke naïviteit waardoor ik overal maar gewoon in knalde. 
Objectief vooruit kijkend, zie ik niets dat daar in de buurt komt. Alles wat ik deed, komt nooit meer terug met dezelfde heftigheid, met dezelfde emotie. Illusies houden mij op de been.

Een hel dus. Zelfs aan de hel kun je wennen. Ik wen aan het toenemend aantal haren in de afvoer. Aan het afnemend aantal haren op mijn kruin en het compensatiehaar in oren, neus en soms op mijn piemel. Ik wen aan de regressie die ik boek met het sporten: keihard trainen om alleen maar iets minder snel veel langzamer te gaan. Wennen aan een andere oksellucht, aan andere vlekken in mijn (onder)kleding of aan vervormingen van tenen en oren. 
Soms ontken ik de hel en negeer ik zwetend die kater na slechts een paar biertjes. Kruip ik op handen en voeten de trap op na een trainingsrondje hardlopen. De duivel weet mij echter altijd te vinden. Hij prikt, bonst, knijpt en grijnst. Lijden zul je, beter wordt het niet.

Al dat lijden maakt mij niet aantrekkelijk. Chicka's kijken echt niet meer op of om als ik binnen- of voorbij komt. De laatste mode contrasteert onaangenaam met rimpels en een wijkende haarlijn. De knipoog van een 55-jarige weduwe is een stomp, recht in mijn gezicht. Daar moet ik het mee doen.

Ik voel 'm al aankomen. Hier gaan jullie grappen over maken. Hier wordt over gelachen. Maar ik lach als laatste. Ik heb mijn lot geaccepteerd. Maar de meeste van jullie staan nog maar aan het begin. Jullie ontkennen het verval, denken dat het zo'n vaart niet loopt, dat het best meevalt. Maar ook jullie zien de eerste verschijnselen en weten dat de jeugd eindig is. Ook jullie staan voor de poorten van de hel. Angstig, bevend en wetend dat er geen weg terug is. Het is precies die angst die het ergst van alles is. De angst voor verval. Jullie moeten er nog jaren mee leven. Bij mij ligt het achter me. Ik zit er midden in en dan zie je het niet meer.

Dus ik ga genieten. Erger dan dit, wordt het niet. Ik zal af en toe naar jullie kijken en minzaam lachen.

woensdag 28 oktober 2015

Eikels

Ik voel druk, druk van jullie. Jullie verwachten voor het weekend nog een stuk of 5 bijdragen op deze blogspot. Maar vandaag lukt het niet. Het lukt niet omdat er te veel idioten vechten om een plekje in mijn hoofd. Een plekje op deze plek. 
Ik zie racistische xenofoben die zo zwart-wit denken dat de Chinese machthebbers als aanmoediging en beloning twee panda’s deze kant op sturen. Die vallen nog net onder de bed-en-bamboe regel. Ik zie een machteloze watermanager turend in het nierbekkenkanaal. In Weesp zie ik even helemaal niks vanwege het huizenhoge bermbegroeisel. Kees en Bianca de Graaf van “stichting faunabeheer” traineren al maanden het snoeien van bermen door de gemeente. “Planten zijn ook dieren”, vinden Kees en Bianca. En “overal kan een kikkertje zitten, dat we nog niet kennen”. Hoogste tijd dat Kees zijn hoofd eens boven het maaiveld uitsteekt. Maar daar moet je in Weesp inmiddels 3 meter 10 voor zijn. Ik zie een dikke vrouw met een patatje panda (euh, pinda) tegenover me in de trein. Een bejaarde man, met een Dr Dre koptelefoon. Ik zie eikels, overal dikke eikels. Het is Herfst.


Ik weet niets, niets voor jullie. De blaadjes dwarrelen. Mijn laatste blaadje valt binnenkort.


dinsdag 20 oktober 2015

Van kwansel naar Haruki

Als kind las ik alles wat los en vast zat. Alle leesboekjes van school, de krant, ik bladerde thuis door boeken en atlassen en de Shell verzamelboeken met 3D plaatjes van over de hele wereld. Ik zoog het binnen. Gulzig en nieuwsgierig. Een niet te stillen honger naar nieuw, nieuws en verre oorden. Ik droomde, droomde van oneindigheid, verlangde naar grenzeloosheid. Kinderdromen die platgewalst werden door mijn onuitstaanbare pubertijd.

Het zag er qua capaciteit en opleiding aanvankelijk best aardig uit bij mij. Gaandeweg mijn tienerjaren knuppelden de hormonen echter elke creativiteit en ambitie uit het onhandige slungelige lijf. Ik etterbakte voort, ontsnapte aan verwijdering van school en verliet de Havo uiteindelijk met een eindlijst zonder onvoldoendes, zonder inspanning ook. Huiswerk? Zelden of nooit. Boekenlijst? Te lui om een uittreksel te lezen. Mijn Havo was doordrenkt van links idealisme uit de jaren ’60 dus ik klampte me vast aan de klassikaal gelezen ‘Brave New World’ en ‘Animal Farm’. Van Nederlands kan ik me niets herinneren maar voor Duits deed ik wel iets. Ik las van Kafka zowel Het Proces als Amerika. Dolende gefrustreerde zielen: het enige dat me boeide in die tijd.

In slechte tijden komt mijn pubertijd ’s nachts terug. Boze dromen wijzen mij op een verkwanselde jeugd. De oneindige potjes 4-op-een-rij die ik met Ireen speelde tijdens Engels van mijnheer Seller; mijn afwezigheid bij vrijwel alle teken-, gym-, en Duits-lessen; het ontbreken van een boekenlijst. St. Ludger heeft me nog tot diep in deze eeuw achtervolgd. Waarom weet in niet maar de laatste tijd verschijnt St Ludger alleen nog na avonden met bier, slechte rode wijn en te veel knoflook.

Toen ik in de vroege jaren ’90 de balans en wat liefde (terug)vond, stak ook het literaire genot zijn kop weer op. Ik verslond weer papier. Verzoop vooral in A.F.Th. maar werd verpletterd door Bret Easton Ellis. American Psycho was een icoon van die tijd. Ik sleepte natuurlijk nog de somberte van de jaren ’80 mee, het uitzichtloze perspectief. Patrick Bateman maakte goed geschoold en intelligent er op brute wijze een eind aan.

Waar Bret en zijn generatiegenoten met bot geweld mijn leven binnendrongen, is daar langzaam, op kousenvoeten Haruki Murakami die op mijn nachtkastje gaan liggen. Wat een Oosterse rust, wat een beheersing van lust en wat een respect voor het introverte en kennis. Ik houd van de hoofdpersonen. Moeilijke introverte mensen maar altijd met smaak (Goh). Ik houd van de ingetogen Japanse manieren met de heimelijke uitspattingen (Oh). Het escapisme naar bergen, sneeuw, een gat in de grond, een anoniem hotel of stomende on-sen: een droom, een wens (Oah). En Murakami is geïnjecteerd met een flinke dosis Kafka (Ah).

Ik hou van de liefde van Murakami voor het onvolmaakte. Kleine, grote of ongelijke borsten, rimpels, een pijnlijke lul na de regen, verlegenheid of het totale onvermogen tot contact en genegenheid. Maar ook de verholen wanhoop en totale chaos die zich uit in vluchten, vallende vissen, bonenstaken en trombones. Ja, het is raar, het is soms kitsch maar uit de pen van Murakami mag het. Hoe strakker het keurslijf, des te groter en absurder de uitbarsting. Het mag.

Haruki Murakami is ook wat ouder en heeft daardoor ook een wat andere kijk op seks. In ieder geval anders dan Bret Easton Ellis / Patrick Bateman. De hoofdpersonen bij Haruki hoeven niet zo nodig een hoer keihard in de kont te neuken, vervolgens bewusteloos te slaan en in stukken te snijden. Nee, een date met een luxe callgirl kan ook bestaan uit een goed gesprek, beschaafde uitwisseling van sappen en een licht emotioneel afscheid. Geen gedoe met bebloede lakens maar rustig een biertje pakken uit de koelkast en samen knabbelen aan een stengel selderij.

Waar Bret het heeft over lullige musicals en Huey Lewis & the News, neemt onze Japanse vriend ons mee naar Stan Getz en Janacek. Muziek die je meesleept naar een andere wereld. Haruki pakt mijn hand en toont me de Japanse samenleving. Hij loopt hard. Harder dan ik. Ik zie slechts zijn spoor. Leuke uitdaging. Maar voor wat?


Hier mis ik een beetje de clou. Moeten jullie nu Haruki Murakami gaan lezen? Doe maar niet. En luister ook niet naar Janacek, of Stan Getz (zeker niet in de prachtige combinatie met Joao Gilberto). Ga niet hardlopen en ga zeker niet naar Japan.

Maar als je terug verlangt naar grenzeloze fantasie, ongecompliceerde rust en hallucinerende inspiratie, lees dan.... iets, van Murakami bijvoorbeeld 





donderdag 15 oktober 2015

The eighties fifties party’s

Tante Fien had een snor, oom Theo een baard en tante Lies feministisch okselhaar. Hoe het met het schaamhaar gesteld was in de jaren ’80 van de vorige eeuw, weten we van de vroeg-Duitse softporno.

Alsof dat allemaal nog niet pluizig genoeg was, waren zowel tapijt als tafelkleed hoogpolig en versierden we wanden met hardcore smyrna wandkleden van onze liefste tante Gerda. Al deze haren, pluizen en plukken hadden een wonderbaarlijk absorptie vermogen. Vocht, rook, natte hond; alles verdween onder de zachte oppervlakte richting gulzige huisstofmijten en onverzadigbare eencelligen.

In deze vochtige entourage speelden zich de 50-jarige verjaardagen van mijn ouders af. De Lubbersiaanse jaren waren zuur en grijs. Daar kwam bij dat mijn moeders verjaardag gevierd werd onder de gesel van traditionele novemberstormen. Tijdens mijn vaders verjaardag sneeuwde het altijd net niet, vroor het net niet , maar was het wel nat en koud. Daarom werd tijdens het Sara- en Abraham gebeuren de kachel extra opgestookt zodat het in onze bescheiden woonkamer een aangename 32 graden was.

Absurd eigenlijk: in het digitale tijdperk komen je vrienden zo tussen 19:00 en 03:30 uur binnenvallen op je feestje. Wat je in de uitnodiging zet, daar trekt niemand zich iets van aan. Op feestjes van mijn ouders vond een invasie plaats van zo’n 25 ooms en tantes in 10 minuten zonder dat er een uitnodiging verstuurd was en zonder dat er onderling overleg had plaats gevonden. Het valt binnen, gaat zitten en samen met mijn broers en wat nichtjes zorgde ik dat iedereen binnen vijf minuten koffie heeft (thee? doen we niet aan!) en een stuk taart (appel of slagroom).

Als de koffie op is – het loopt dan inmiddels al aardig richting kwart voor acht – nemen we de bestelling op. Aan de ‘hoge tafel’ zitten de mannen, zij kiezen aan het begin van de avond tussen Grolsch of Amstel, uitsluitend halve liters. In het voorhuis zitten aan de ‘lage tafel’ de vrouwen. Zij  drinken Moezel of Sherry.

Op tafel staan, in keurige glaasjes, de sigaretten en sigaartjes. De kamer staat al snel blauw en de wandtapijtjes maken overuren. Een enkele tante pruttelt een bezwaar tegen roken… Stilte. “Ah, bitter- of gehaktballen, toastje zalm of selleriesalade?  Euh, waar hadden het over?”

In de achterkamer neemt het volume bij de mannen toe. De kortste route naar Zuid Limburg, richting de verjaardagen van Jaap en tante Gerjo. Het kamp oom Harry en ome Cor kiest voor de Hollandse route via Nijmegen, Arcen en Velden. Het kamp oom Bennie gaat voor Heimat route via Goch, Geldern en Straelen. De halve liters worden inmiddels aangevuld of afgewisseld met borrels. Stropdassen en moraal worden losser… Aan de overkant aan de ‘lage tafel’ verschijnen blosjes. (net als vroeger?)

Ik draaf heen en weer met toastjes, Amstel, Grolsch, Moezel en Sherry. Ik maak praatjes over onderwerpen die steeds impertinenter worden. “Wie verlost mij?”

In mijn (voor)ouderlijk huis moest je altijd via de woonkamer, de hal en de bijkeuken naar douche en WC. En laat nou net in de bijkeuken de diepvries staan!? Oom Jan en oom Harry hadden na een gezamenlijke pisbeurt een bevroren grofvolkoren brood uit de diepvrieskist gevist. Geen idee waarom maar toen tante Stien, iets te kort gerokt, terugkwam van haar toiletgang werd zij in het mannen territorium subtiel getackeld en werd het bevroren grof volkoren met een slam dunk tussen de benen van de gillende tante Stien geplaatst. Applaus alom aan de mannenkant, afkeur en afgunst aan de vrouwenzijde.


Mijn broers en ik stonden er bij en keken er naar. Het leven van oude mensen, ooms en tantes, 50 jaar. Vies! En nu? Vanaf nu is een volkorenbrood, nooit meer een volkorenbrood maar een…


donderdag 8 oktober 2015

Intermezzo III

Morgen wordt Sylvia Witteman 50. Precies een maand later is Rick Nieman aan de beurt. Daar tussen bungelt mijn feestje. Sylvia kijkt er naar uit als “het trekken van een verrotte verstandskies”. Wat Rick er van denkt, weet ik niet. Ik weet sowieso niet wat Rick denkt, of hij überhaupt denkt. Hij wordt wel 50 en vindt daar vast iets van. 

Eerlijk gezegd, moest ik naar Wikipedia om te kijken wat Rick precies deed (en doet).  Hij is dus nieuwslezer en zo. Leuk voor hem. Plotseling moet ik denken aan Rick die als nieuwslezer zijn 50ste verjaardag aankondigt.

“Vandaag viert voormalig nieuwslezer, presentator en Amerika deskundige Rick Nieman zijn 50ste verjaardag.  Zijn vrouw Sacha had deze ochtend een ontbijt voor hem gemaakt met een zachtgekookt ei en een slagroomsoesje. Natuurlijk ontbrak het kopje slappe thee met een kleintje whisky niet. De gevierde presentator vertelde beduusd dat er inderdaad een boeiend leven achter hem ligt en dat de toekomst ongewis is.  Om er schaterend aan toe te voegen: dat weet nieman-d! Dankjewel Rick.”

Maar morgen klontert dus eerst de familie Witteman/Remarque samen rond de vilt-geworden badjas van Sylvia. De oud-zuid kids proberen niet te kijken naar de openvallende bovenkant van wat ooit een stukje soepel vallend badtextiel was. Discreet lager kijken, is er ook al niet bij.  De voeten van mama zijn een beetje raar en helaas blijven de weerbarstige onderflappen van die viltige badjas onhandig overeind staan. En daar wil je al helemaal niet kijken. Zeker niet bij je moeder.

Daar tussen hang ik dus. Tussen de immer frisse bakkes van Rick en de kleffe badjas van Sylvia. Tussen Amerika en Rusland, tussen RTL en Volkskrant. Andere mensen, BN-ers. Maar ook mensen met gemeenschappelijke herinneringen, met een kijk op de wereld die bepaald is doordat ze voor het eerst met hun ogen knipperden tegen een laf herfstzonnetje in 1965.  Net als ik.


Och, weten zij veel… boeiûh