Het is 25 jaar geleden dat ik met open mond en tranen in de
ogen voor de TV zat. Slechte rekenaars en beperkt verstandelijken denken nu aan
het EK van ’88. Dat mag, ik ben inmiddels wat milder. Nee, ik keek naar duizenden
mensen, hamerend op misschien wel het grootste stuk beton ter wereld. De Muur
viel en de wereld werd anders.
Voor mijn Nederlandse en Duitse vrienden die jonger zijn dan
– pak ‘m beet – 35 jaar, is de Muur amper een issue. Alle sentimentele
herdenkingen laten hun koud. Misschien dat ze warm lopen voor een thema
technofeest in een oude bunker van de Stasi. Stasi, VoPo of IM: het zou ook een
nieuwe chemische drug kunnen zijn.
Mijn leven kun je delen in twee vrijwel gelijke stukken. De
eerste 25 met Muur en de laatste zonder. De overtuiging dat de Muur er eeuwig zou
blijven, was even onwankelbaar als de Muur zelf. De wereld was West, Oost of
gewoon arm. Daar kwam bij dat de jaren ’80 nou niet bepaald uitblonken in
geloof, hoop en liefde. De grauwe kabinetten van Ruud Lubbers, zure regen,
Tsjernobyl, trieste ‘ban-de-bom’ demonstraties en altijd slecht weer. Tot
overmaat van ramp stelden we voetballend in die tijd ook niets voor (tot ’88).
Op mijn goed-linkse HAVO werd het er flink ingehamerd. Dit
is het, beter wordt het niet. Laat je niet leiden door het hart maar door het
hoofd. Kies vooral geen sociaal beroep maar hou het bij economie en techniek.
Leraren konden het niet nalaten om Thatcher en Reagan belachelijk te maken. In
retroperspectief de enigen die wel ergens in geloofden, die wel hoop hadden en
hun nek durfden uit te steken. Met als
toppunt van ironie dat Obama anno nu het statuur van Ronald Reagan nastreeft
maar daar helaas in zal falen.
In 1983 en 1987 was ik in het Boeren- en Arbeidersparadijs, de DDR. Met het passeren van de grens
van West naar Oost verdween in een keer de branie die hoorde bij mijn
post-puber periode. Bruinkool, miezer en immer spiedende ogen in de rug. Een
Heilstaat in bruin en vochtig grijs. Het enige dat glom waren laarzen en antifascistische
standbeelden. Het was imponerend, intimiderend en beangstigend. We kochten
plichtmatig voor een paar Ostmark Das
Kapital. De rest van de – verplicht te spenderen – Ostmarken spoelden we
weg met goedkoop bier in een zure Bierkeller
waar trieste mannen, hangend aan een tafel somberden over hun leven. Vluchten
kon voor hun alleen nog in de drank. Zo was het en zo zou het altijd blijven.
Niemand die zich voor kon stellen dat het snel helemaal anders zou zijn. Berlijn
is inmiddels uberhip. Het enige dat er nog hamert is de continue technobeat.
Een paar weken geleden zong ik vals en dronken in een soort
Karaoke “Over de Muur” van Het Klein
Orkest. Een Aha-Erlebnis bij de
ouderen. De aanwezige jongeren hadden geen idee waar ik het over had. Toch deed
de tekst mij nog steeds rillen.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten