zondag 9 november 2014

De Muur

Het is 25 jaar geleden dat ik met open mond en tranen in de ogen voor de TV zat. Slechte rekenaars en beperkt verstandelijken denken nu aan het EK van ’88. Dat mag, ik ben inmiddels wat milder. Nee, ik keek naar duizenden mensen, hamerend op misschien wel het grootste stuk beton ter wereld. De Muur viel en de wereld werd anders.

Voor mijn Nederlandse en Duitse vrienden die jonger zijn dan – pak ‘m beet – 35 jaar, is de Muur amper een issue. Alle sentimentele herdenkingen laten hun koud. Misschien dat ze warm lopen voor een thema technofeest in een oude bunker van de Stasi. Stasi, VoPo of IM: het zou ook een nieuwe chemische drug kunnen zijn.

Mijn leven kun je delen in twee vrijwel gelijke stukken. De eerste 25 met Muur en de laatste zonder.  De overtuiging dat de Muur er eeuwig zou blijven, was even onwankelbaar als de Muur zelf. De wereld was West, Oost of gewoon arm. Daar kwam bij dat de jaren ’80 nou niet bepaald uitblonken in geloof, hoop en liefde. De grauwe kabinetten van Ruud Lubbers, zure regen, Tsjernobyl, trieste ‘ban-de-bom’ demonstraties en altijd slecht weer. Tot overmaat van ramp stelden we voetballend in die tijd ook niets voor (tot ’88).

Op mijn goed-linkse HAVO werd het er flink ingehamerd. Dit is het, beter wordt het niet. Laat je niet leiden door het hart maar door het hoofd. Kies vooral geen sociaal beroep maar hou het bij economie en techniek. Leraren konden het niet nalaten om Thatcher en Reagan belachelijk te maken. In retroperspectief de enigen die wel ergens in geloofden, die wel hoop hadden en hun nek durfden uit te steken.  Met als toppunt van ironie dat Obama anno nu het statuur van Ronald Reagan nastreeft maar daar helaas in zal falen.

In 1983 en 1987 was ik in het Boeren- en Arbeidersparadijs, de DDR. Met het passeren van de grens van West naar Oost verdween in een keer de branie die hoorde bij mijn post-puber periode. Bruinkool, miezer en immer spiedende ogen in de rug. Een Heilstaat in bruin en vochtig grijs. Het enige dat glom waren laarzen en antifascistische standbeelden. Het was imponerend, intimiderend en beangstigend. We kochten plichtmatig voor een paar Ostmark Das Kapital. De rest van de – verplicht te spenderen – Ostmarken spoelden we weg met goedkoop bier in een zure Bierkeller waar trieste mannen, hangend aan een tafel somberden over hun leven. Vluchten kon voor hun alleen nog in de drank. Zo was het en zo zou het altijd blijven. Niemand die zich voor kon stellen dat het snel helemaal anders zou zijn. Berlijn is inmiddels uberhip. Het enige dat er nog hamert  is de continue technobeat.


Een paar weken geleden zong ik vals en dronken in een soort Karaoke “Over de Muur” van Het Klein Orkest. Een Aha-Erlebnis bij de ouderen. De aanwezige jongeren hadden geen idee waar ik het over had. Toch deed de tekst mij nog steeds rillen.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten